Kısaca 2026 kuralı
e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olmayan mükelleflerin düzenlediği faturalar bakımından 2026'da iki farklı uygulama bulunuyor. Bilanço esasına göre defter tutanlar ve özel erteleme kapsamına girmeyen diğer mükellefler, 1 Ocak 2026'dan itibaren tutara bakılmaksızın faturalarını e-Arşiv Fatura olarak düzenliyor.
Ticari kazancı basit usulde tespit edilenler ile işletme hesabı esasına göre defter tutanlar için 589 Sıra No.lu Tebliğle geçiş 1 Ocak 2027'ye ertelendi. Bu gruplarda 2026 sonuna kadar vergiler dahil toplam tutarı 3.000 TL'yi aşan faturalar e-Arşiv Fatura olarak düzenleniyor.
2026'da mükellef grubuna göre ayrım
Önce mükellefin e-Arşiv uygulamasına zaten kayıtlı olup olmadığı, ardından defter ve vergilendirme şekli belirlenmelidir.
- e-Arşiv uygulamasına kayıtlı olanlar: Kapsamlarındaki faturaları mevcut e-Arşiv yöntemleriyle düzenlemeye devam eder.
- Bilanço esasına göre defter tutan ve e-Arşiv'e kayıtlı olmayanlar: 1 Ocak 2026'dan itibaren tutara bakılmaksızın kapsamdaki faturaları e-Arşiv Fatura olarak düzenler.
- İşletme hesabı esasına göre defter tutan ve e-Arşiv'e kayıtlı olmayanlar: 31 Aralık 2026'ya kadar vergiler dahil 3.000 TL'yi aşan faturaları e-Arşiv Fatura olarak düzenler.
- Ticari kazancı basit usulde tespit edilenler: 31 Aralık 2026'ya kadar aynı 3.000 TL ölçütünü uygular; tutarsız uygulama 1 Ocak 2027'de başlar.
Belge nasıl düzenlenir?
e-Arşiv uygulamasına kayıtlı olmayan fakat bu kural nedeniyle e-Arşiv Fatura düzenlemesi gereken mükellefler, GİB'in e-Arşiv Fatura Portalına Dijital Vergi Dairesi kullanıcı bilgileriyle giriş yaparak belgeyi oluşturabilir. Başkanlıktan izinli özel entegratörlerin GİB portaline entegre sistemleri de mevzuatta öngörülen koşullarda kullanılabilir.
Bu düzenleme ile e-Arşiv Fatura biçiminde belge oluşturma zorunluluğu, sürekli e-Arşiv uygulamasına kayıtlı kullanıcı olma yükümlülüğüyle karıştırılmamalıdır. Uygulamaya zorunlu geçiş şartları 509 Sıra No.lu Tebliğin diğer bölümlerinde ayrıca düzenlenir.
Fatura düzenleme sınırıyla karıştırılmamalı
3.000 TL ölçütü, 2026'da basit usul ve işletme hesabı grubunda düzenlenecek faturanın kâğıt mı yoksa e-Arşiv biçiminde mi olacağını belirleyen özel bir e-Belge sınırıdır. Vergi Usul Kanunundaki genel fatura düzenleme zorunluluğu, alıcının fatura istemesi ve perakende belge düzeni ayrıca değerlendirilir.
Dolayısıyla bir satışta e-Arşiv sınırının aşılmaması, o işlem için hiçbir belge düzenlenmeyeceği anlamına gelmez. İşlemin niteliğine göre fatura, ÖKC fişi veya diğer geçerli belgenin düzenlenmesi gerekir.
Temsili örnekler
Bu örnekler yalnızca konunun anlaşılması amacıyla oluşturulmuştur. e-Arşiv uygulamasına kayıtlı olmayan ve bilanço esasına göre defter tutan bir işletmenin Mayıs 2026'da 500 TL tutarında fatura düzenlediği varsayılsın. Genel 2026 kuralı nedeniyle bu faturanın tutarına bakılmaksızın e-Arşiv Fatura biçiminde düzenlenmesi gerekir.
Aynı tarihte işletme hesabı esasına göre defter tutan başka bir mükellefin vergiler dahil 2.500 TL tutarında satış yaptığı varsayılsın. 2026'ya özgü erteleme nedeniyle 3.000 TL e-Arşiv sınırı aşılmamıştır; ancak işlemin genel belge düzenine göre yine uygun belgeyle tevsik edilmesi gerekir. Aynı işlemin bedeli 4.500 TL olsaydı e-Arşiv Fatura düzenlenirdi.
Sık yapılan hatalar
Uygulamada en sık görülen karışıklıklar, farklı yükümlülüklerin tek bir sınır üzerinden değerlendirilmesinden kaynaklanır.
- 2026'da bütün mükellefler için tutar sınırının kalktığını varsaymak
- Basit usul ve işletme hesabı için getirilen 2027 ertelemesini gözden kaçırmak
- e-Arşiv belge düzenleme zorunluluğunu e-Arşiv uygulamasına sürekli kayıt zorunluluğuyla aynı görmek
- e-Arşiv sınırını genel fatura düzenleme sınırıyla karıştırmak
- Alıcının e-Fatura kullanıcısı olup olmadığını kontrol etmeden belge türü seçmek
Sonuç
2026 e-Arşiv uygulamasında doğru belge türü için e-Arşiv kayıt durumu, defter tutma şekli, vergilendirme biçimi, işlem tarihi, tutar ve alıcının e-Fatura durumu birlikte kontrol edilmelidir. Özellikle 589 Sıra No.lu Tebliğle getirilen bir yıllık erteleme, 2026 işlemlerinde belirleyici bir ayrımdır.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her işlemin vergisel ve hukuki sonucu somut olayın özelliklerine göre değişebilir.