Kısaca
Vergi oranından önce risk, ortaklık yapısı, idari yük ve büyüme planıyla düşünülmesi gereken bir karar.
Tek bir doğru cevap yok
Şirket türü seçimi yalnızca bugün ödenecek vergiye göre yapılmamalıdır. Faaliyetin riski, beklenen kazanç, ortak alma ihtimali, yatırım planı ve düzenli idari yük birlikte değerlendirilir.
Şahıs işletmesi daha hızlı ve sade bir başlangıç sunabilir. Limited şirket ise ayrı bir tüzel kişilik ve pay yapısı sağlar; bunun karşılığında kuruluş ve devam işlemleri daha kapsamlıdır.
Karar verirken bakılacak başlıklar
Aşağıdaki sorular, maliyet karşılaştırmasından daha sağlıklı bir başlangıç sağlar.
- Faaliyetin hukuki ve ticari riski nedir?
- Tek başına mı, ortaklarla mı ilerlenecek?
- Kazancın ne kadarı işletmede bırakılacak?
- Yatırımcı veya pay devri planı var mı?
- Muhasebe ve karar alma süreçleri ne kadar karmaşık olacak?
Pratik sonuç
Düşük riskli, tek kişiyle yürütülen ve henüz pazarı test edilen faaliyetlerde şahıs işletmesi uygun olabilir. Ortaklık, yatırım, kurumsal sözleşmeler veya daha yüksek risk söz konusuysa limited şirket seçeneği daha ayrıntılı incelenmelidir.
Nihai karar, tahmini bir yıllık gelir-gider tablosu üzerinden karşılaştırılmalıdır.
Temel karşılaştırma
Karşılaştırma yalnızca vergi oranına indirgenmemeli; tüzel kişilik, karar alma düzeni, ortaklık ve kayıt yükü birlikte ele alınmalıdır.
| Başlık | Şahıs Şirketi | Limited şirket |
|---|---|---|
| Hukuki yapı | Gerçek kişi faaliyeti | Ayrı tüzel kişilik |
| Ortaklık | Tek kişi adına yürütülür | Bir veya birden fazla ortak bulunabilir |
| Karar ve kayıt düzeni | Görece daha sade | Şirket organları ve ticaret sicili işlemleri bulunur |
| Vergileme | Gelir vergisi esasları | Kurumlar vergisi esasları; kâr dağıtımı ayrıca değerlendirilir |
Karşılaştırmalı senaryo
Faaliyetin ilk yılındaki beklentiler ile iki veya üç yıllık büyüme planı aynı tabloda değerlendirilmelidir.
Sık yapılan hatalar
Yalnızca kuruluş masrafına veya tek bir vergi oranına bakmak, ortaklık ihtimalini göz ardı etmek ve faaliyet izinlerini kuruluş sonrasına bırakmak sık karşılaşılan hatalardır.
Bilgilendirme notu
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her işlemin vergisel ve hukuki sonucu somut olayın özelliklerine göre değişebilir.